[]

دکتر شریعتی چرا و چگونه از زندان آزاد شد؟ | جعفری، معادیخواه، منصوریان (سایت تاریخ ایران ـ اسفند ۱۳۹۰)

دکتر شریعتی چرا و چگونه از زندان آزاد شد؟

میزگرد «تاریخ ایرانی» با حضور محمدمهدی جعفری، عبدالمجید معادیخواه و خسرو منصوریان

(بیشتر…)

آتشی از سوسن و یاس | محسن زال (سایت ملی مذهبی ـ ۱۳۹۰)

محسن زال

آتشی از سوسن و یاس

محسن زال

منبع: سیات ملی مذهبی

تاریخ: ۱۳۹۰

 

انسان‌شناسی کوتاه‌نوشته‌های درباره شریعتی

دیباچه

جوک‌ها و نوشته‌های کوتاهی که به صورت پیام کوتاه رد و بدل می‌‌شوند، معمولا به کار خنده‌ای یا تفکری کوتاه می‌‌آیند و در زندگی روزمره به ظاهر کاری جز این نمی‌کنند. اما با اندکی تامل می‌‌توان دید که این لطیفه‌ها دارای معنایی هستند که چه بسا استفاده‌کنندگان از آن بدان نمی‌اندیشند، آن‌ها فقط با مسخره کردن شخصی یا قومیتی لحظه‌ای می‌‌خندند و می‌‌گذرند و یا تاملی در معنایی می‌‌نمایند و فراموش می‌‌کنند، اما این کوتاه نوشته‌ها را می‌‌توان از منظری دیگر نیز نگریست این که چه نیازی را از مخاطب بر آورده می‌‌کنند که تولید می‌‌گردند، رمز تولد و مرگ آن‌ها چیست و همین طور طلسم ماندگاری‌شان، به یک معنی آن‌ها از منطقی اقتصادی پیروی می‌‌کنند (به تعبیر بوردیو اقتصاد به معنایی کلان تر از رد و بدل پول بلکه رد و بدل هر ارزشی) بنا بر این اگر بتوان منطق این اقتصاد را فهمید چرایی رونق گرفتن این نوشته‌ها یا به محاق رفتن آن‌ها را می‌‌توان بازبینی کرد، بنا بر این می‌‌توان گفت این کوتاه نوشته‌ها محصول یک شرایط و فرهنگ‌اند و از این رو بستری دارند و فایده‌ای. اخیرا نیز کوتاه نوشته‌هایی خاص در مورد شریعتی کم و بیش به چشم می‌‌خورد که قابل تامل و بررسی است ،خوانش ‌هایی که جامعه از شریعتی می‌‌کند مثل هر واقعه یا شخصیتی به فراخور زمان متفاوت بوده است، به تعبیر خانم سوسن شریعتی، این تاویل را در پوستر‌های شریعتی نیز به خوبی می‌‌توان دید عکس‌های اول انقلاب که دکتررا با سلاحی در کنار و چهره‌ای جدی و با صلابت به نمایش می‌‌گذارد، تا تصاویر متاخر از مردی سیگار به دست و کراواتی وبا شاخه گلی سرخ در کنار و جملاتی عاشقانه که فقط به کار عشاق بی‌قراری می‌آید که به دنبال چیز با ارزشی می‌گردند تا به غمزه محبوب بفروشند و لحظه‌ای خوش باشند… شریعتی نیز مرتب خوانش شده است خوانش ‌هایی گاه بدون وفا داری به متن،گاه دموکرات است گاه غیر دموکرات گاه موسس نظام اسلامی است گاه نافی آن گاه غرب زده است و گاه غرب ستیز، تا این “نوزاد” اخیر که خوانشی است متفاوت با این فرق که این آخری تایید کننده نیست، ویران گر است تقدیس کننده نیست، لجن پراکن است و هسته سختش”مسخرگی و لوث کردن ” است.

(بیشتر…)

شریعتی هم یکی بود مثل ما | محسن زال (سایت بنیاد فرهنگی شریعتی ـ ۱۳۹۰)

محسن زال

شریعتی هم یکی بود مثل ما

محسن زال

منبع: سایت بنیاد فرهنگی شریعتی

تاریخ: ۱۳۹۰

 

در این یادداشت مراد نگارنده پاسخ به مسایلی نیست که برخی متفکران مطرح کرده‌اند، بلکه بیشتر تأملی بر این نکته است که چرا وقتی کار به شریعتی می‌رسد لحن‌ها تغییر می‌کند و رگ‌های گردن برون می‌زند.

(بیشتر…)

وقتی فیلسوفان تاریخ می‌نویسند! | مراد راستین (سایت ملی مذهبی ـ ۱۳۹۰)

وقتی فیلسوفان تاریخ می‌نویسند!

مراد راستین

منبع: سایت ملی مذهبی

تاریخ: ۱۳۹۰

مراد راستین – در حاشیه سخنرانی دکتر سروش: اسلام و لیبرالیزم.

«اسلام و چالش لیبرالیزم» نام سخنرانی دکتر سروش در آمریکا است که به مناسبت سالروز «وفات مرحوم دکتر شریعتی» در سال 1390 در یکی از دانشگاههای آمریکا ایراد شده است. این تیتر کلان و بحث نظری اما معطوف به تجربه انقلاب ایران و تشکیل حکومت اسلامی و به قدرت رسیدن روحانیت است. موضوعی انضمامی و میدانی. دکتر سروش برای اثبات این نظریه که – برخلاف تصور عمومی- مارکسیسم و اسلام آشتی پذیرترند تا اسلام و لیبرالیزم ، از خلال پرونده شریعتی و بازرگان و به تعبیر خود ایشان از طریق «یک ملاحظه بسیار ساده » که عبارت است از « سالگرد وفات مرحوم دکتر علی شریعتی و نحوه مواجهه حکومت ایران با این امر» موقعیت این دو روشنفکر دینی را تجزیه و تحلیل تاریخی می کند؛ شریعتی را همچون روشنفکری با« گرایش های چپ روانه و سوسیالیستی» و بازرگان را همچون روشنفکری «لیبرال» و بعد این نتیجه که ، اگرچه در سالیان ابتدای انقلاب «آشناترین دشمن روحانیت قلمداد می شد…او را کافر مطلق می شمردند» اما «ناگهان، روحانیان ما و خصوصاً گردانندگان سیاست» تملک آن را برعهده گرفتند و امروزه حکومت ایران شریعتی را از زمره محارم و خواص می داند، حال آنکه بازرگان همچنان مغضوب است.

(بیشتر…)

چرا شریعتی پیامکی شد؟ | پژمان موسوی (دنیای اقتصاد ـ ۱۳۹۰)

چرا شریعتی پیامکی شد؟

پژمان موسوی

منبع: روزنامه دنیای اقتصاد

تاریخ: ۱۳۹۰

 

نسل امروز ایران از قهرمان‌پروری و اسطوره‌سازی خسته شده است و دیگر نمی‌خواهد مثل پدرانش به دنبال قهرمان باشد بلکه می‌خواهد خود، قهرمان زندگی‌اش باشد.

(بیشتر…)

شریعتی ابزار لجبازی با گذشته | صادق زیبا کلام (دنیای اقتصاد ـ ۱۳۹۰)

1689739

شریعتی ابزار لجبازی با گذشته

صادق زیباکلام

منبع: روزنامه اقتصاد

تاریخ: ۱۳۹۰

 

تحلیل جریان هزل و هجوگویی در قالب «جوک‌های شریعتی» و اینکه آیا جریان یا تفکری بعد از گذشت بیش از 30 سال از مرگ شریعتی با هدف خاصی به دنبال تخریب چهره شریعتی هستند، به نظر پیچیده می‌آید. این مساله را می‌توان از چند منظر مورد بررسی قرار داد.

(بیشتر…)

همیشه نمی‌توان توقع به‌به و چه‌چه داشت | فریدون مجلسی (دنیای اقتصاد ـ ۱۳۹۰)

۳۳

همیشه نمی‌توان توقع به‌به و چه‌چه داشت

فریدون مجلسی

منبع: روزنامه دنیای اقتصاد

تاریخ: ۱۳۹۰

 

پرسش این است که چرا شوخی‌هایی با نسبت دادن مطالبی اغلب طنز آلود به نامدارانی مانند دکتر شریعتی به صورت اس‌ام‌اس یا پیام‌های ایمیل مبادله می‌شود.

(بیشتر…)

چرخه اسطوره‌سازی و اسطوره‌زدایی | حسن نراقی (دنیای اقتصاد ـ ۱۳۹۰)

۲۲

چرخه اسطوره‌سازی و اسطوره‌زدایی

حسن نراقی

منبع: دنیای اقتصاد

تاریخ: ۱۳۹۰

 

تحلیل چرایی رواج شوخی با دکترعلی شریعتی در گفت‌وگو با حسن نراقی

(بیشتر…)

جرأت انتقاد از خود | ناصر فکوهی (دنیای اقتصاد ـ ۱۳۹۰)

۴۴

جرأت انتقاد از خود

ناصر فکوهی

منبع: روزنامه دنیای اقتصاد

تاریخ: ۱۳۹۰

 

گفت‌وگو با ناصر فکوهی، جامعه‌شناس

(بیشتر…)

شریعتی، اهل سنت و فهم دموکراتیک دین | حسین میرزانیا ( سایت بنیادفرهنگی شریعتی ـ ۱۳۹۰)

شریعتی، اهل سنت و فهم دموکراتیک دین

حسین میرزانیا

منبع: سایت بنیاد فرهنگی شریعتی

تاریخ: ۱۳۹۰

 

… یادم هست قبل از انقلاب به کردستان رفتم و یک شب مهمان آقای مفتی‌زاده بودم ایشان که یک کرد اهل سنت بود هم می‌گفت کتاب‌های دکتر (شریعتی) را در کردستان پخش و بسیاری را طرفدار دکتر کرده است. هم مارکسیست‌ها به دکتر بد می‌گفتند مثل میرفطروس و هم راست‌ها او را تخطئه می‌کردند مثل شیخ قاسم اسلامی هم سازمان مجاهدین او را تصفیه کرد و هم خود دولت با او بد بود حتی تیپ‌هایی مثل مطهری هم با او خوب نبودند. اما با وجود تمام این مخالفت‌ها باز هم به قدری کلامش نافذ بود که کتاب‌هایش به همه‌ی کتابخانه‌ها راه پیدا کرد و در آخر به مساجد و محلات رفت. هنوز یکی از پرخواننده‌ترین کتاب‌ها کتاب‌های اوست. این خیلی عجیب است که دکتر نقدش نسبت به خلفا به خصوص عثمان بسیار تند است اما با این حال نمیدانم چرا سنی‌ها با او بد نیستند؟!

–سعید حجاریان در مصاحبه با ماهنامه «نسیم بیداری» سال اول شماره‌ی 7. خردادماه 1389

راز این دلبری و بی‌خبری در چیست که حجاریان با شگفتی از آن یاد می‌کند؟ این پرسشی است ذهن‌سوز ولی راه‌گشا. پرسشی که خود وی نیز هیچ گاه تلاشی برای یافتن پاسخی برای آن نکرد و همین پرسش‌های بی‌پاسخ بود که ما را به ورطه‌ی تکرار و تکرار تجربیات تلخی پرتاب کرد که هزینه‌های گزافی نیز بابت آن پرداختیم چرا که در همین مصاحبه هست که باز او سیاهه‌ی جدیدی از اتهامات برای شریعتی بر می‌شمرد بدون اینکه خویشتن را نیز به قضاوت بنشیند .

با این اوصاف ببینیم مناسبات شریعتی با اهل سنت چگونه سامان یافته بود که او را این چنین نه در میان هم وطنان اهل سنت ما که در میان تمامی کشورهای مسلمان که اکثریت آنها اهل تسنن می‌باشند محبوب و مقبول واقع شده بود؟

(بیشتر…)